Kısa cevap
Antrepo, ithal eşyanın gümrük vergileri ödenmeden, gümrük gözetimi altında depolandığı yerdir. Eşya antrepodayken vergi doğmaz; vergi ancak serbest dolaşıma giriş beyanı verildiğinde ödenir. Türkiye'de eşyanın antrepoda kalış süresi sınırsızdır.
Antrepo ne işe yarar
Antrepo rejiminin tek bir amacı var: vergiyi eşya satılana veya kullanılana kadar ertelemek. İthal ettiğiniz eşya limana geldiğinde iki seçeneğiniz olur — ya serbest dolaşıma sokup gümrük vergisi ve KDV’yi hemen ödersiniz, ya da antrepoya alıp vergiyi ileriye bırakırsınız.
Fark nakit akışında ortaya çıkar. Altı aylık stoku bir seferde ithal eden bir firma, tüm partinin vergisini peşin ödemek yerine antrepodan parça parça çekerek yalnızca çektiği kadarının vergisini öder.
Antrepo tipleri
Türk mevzuatı antrepoları iki eksende ayırır: kimin kullanabileceği ve kimin sorumlu olduğu.
Genel antrepolar — herkes kullanabilir:
- A tipi — işletmecinin sorumlu olduğu genel antrepo. Piyasada en yaygın olanı budur; lojistik firmalarının işlettiği antrepolar genelde A tipidir.
- B tipi — sorumluluk kullanıcıdadır, işletmeci yalnızca yeri sağlar.
- F tipi — doğrudan gümrük idaresince işletilir.
Özel antrepolar — yalnızca işletmecinin kendi eşyası için:
- C tipi — işletmeci ve kullanıcı aynı kişidir.
- D tipi — basitleştirilmiş usulle serbest dolaşıma giriş yapılabilir; vergi, eşyanın antrepoya alındığı tarihteki kıymet ve vergi oranı üzerinden hesaplanır.
- E tipi — antrepo sayılan, izin sahibinin kendi depolama yeri. Ayrı bir antrepo binası şartı aranmaz.
Pratikte ithalatçıların büyük çoğunluğu A tipi bir antrepo kullanır; kendi antreposunu işletmek isteyen büyük hacimli firmalar C veya E tipine başvurur.
Bekleme süresi
Sık karşılaşılan bir yanlış bilgi, antrepoda üç aylık ya da bir yıllık bir sınır olduğudur. Sınır yoktur. Gümrük Kanunu’nun 101. maddesi eşyanın antrepoda kalış süresini sınırsız bırakır.
Bu süresizlik ücretsizlik anlamına gelmez — antrepo işletmecisinin depolama ücreti her gün işler. Uzun süreli bekleme kararı vergi ertelemesinin getirisi ile depolama maliyetinin karşılaştırılmasıyla verilmelidir.
Antrepoda ne yapılabilir, ne yapılamaz
Gümrük Kanunu’nun 102. maddesi elleçleme işlemlerine izin verir: eşyanın ayniyetini, yani ne olduğunu değiştirmeyen işlemler.
Yapılabilir: ayrıştırma, birleştirme, ambalaj değişimi, etiketleme, numune alma, kalite kontrolü, palet düzenleme.
Yapılamaz: üretim, montaj, işleme. Eşyanın GTİP’ini değiştirecek bir işlem yapılacaksa antrepo değil dahilde işleme rejimi gerekir.
Yaygın hatalar
Antrepo beyannamesini geç vermek. Eşya limana geldikten sonra antrepo beyanı gecikirse konteyner limanda bekler ve demuraj sayacı işlemeye başlar. Antrepo maliyetinden kaçınırken çok daha pahalı bir kalem doğar.
Antrepoyu depo sanmak. Antrepodaki eşya sizin serbest tasarrufunuzda değildir. Çekmek için her seferinde beyanname ve gümrük işlemi gerekir; bu süreç aynı gün bitmeyebilir. Hızlı sevkiyat gereken stok antrepoda tutulmamalıdır.
D tipi avantajını atlamak. Fiyatı düşen ya da vergi oranı artan eşyada D tipi antrepo, vergiyi giriş tarihindeki değer üzerinden hesaplattığı için ciddi fark yaratabilir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Gümrük mevzuatı değişir; işleme başlamadan önce güncel mevzuat teyit edilmelidir.
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Mevzuat değişir; işleme başlamadan önce güncel durum teyit edilmelidir.