Ne sunuyoruz
Belirli aralıklarla bir araya gelip geçmiş dönem performansını rakamlarla değerlendiririz: zamanında teslim oranı, maliyet gelişimi, yaşanan sorunlar ve alınan aksiyonlar.
Kapsam
- Servis seviyesi raporlaması
- Maliyet trend analizi
- Aksiyon takibi
- Gelecek dönem planlaması
Neden gerekli
Lojistikte “iyi gidiyor” hissi çoğu zaman veriyle uyuşmaz. Sapmalar tek tek küçük göründüğü için fark edilmez; toplandığında ise yıllık maliyette anlamlı bir fark yaratır. Dönemsel değerlendirme bu farkı görünür kılar.
Ne konuşulur
- Teslim performansı — söz verilen tarihe uyum oranı
- Sapma nedenleri — gecikmenin kaynağı (tedarikçi, gümrük, hat, iç nakliye)
- Maliyet trendi — kalem bazında dönemsel değişim ve nedeni
- İstisna maliyetleri — demuraj, ardiye, ekspres geçişler
- Açık aksiyonlar — geçen dönemde kararlaştırılanların durumu
- Gelecek dönem — beklenen hacim, sezon planı, kapasite ihtiyacı
Nasıl yürür
Toplantı sıklığı hacme göre belirlenir; genelde aylık veya üç aylık. Rapor toplantıdan önce paylaşılır, böylece görüşme veri sunumuyla değil kararla geçer.
Her toplantı bir aksiyon listesiyle biter: ne yapılacak, kim yapacak, ne zamana kadar. Bir sonraki toplantı bu listeyle başlar.
Şeffaflık
Kötü giden kalemler raporda gizlenmez. Bir gecikmenin sebebi bizsek raporda öyle yazar. Bu sürecin işe yaraması, rahatsız edici olanı da söylemesine bağlıdır.
Hangi göstergeleri izliyoruz
Beş temel gösterge her operasyon için geçerli:
- Zamanında teslim oranı — söz verilen tarihte teslim edilen sevkiyat yüzdesi
- Hasar ve kayıp oranı — sevkiyat başına ve değer bazında
- Birim maliyet — ton, palet veya sevkiyat başına, hat kırılımıyla
- Araç ve konteyner doluluk oranı — boşa taşınan hacmin ölçüsü
- Beyan hatası sayısı — düzeltme gerektiren gümrük beyanı sayısı
Sektöre göre bunlara demuraj ve bekleme maliyeti, soğuk zincirde sıcaklık sapma sayısı, e-ticarette iade oranı eklenir.
Toplantıdan ne çıkar
Rapor değil, karar. Her dönem sonunda üç şey netleşir: geçen dönemin en pahalı üç aksaklığı, bunların kök nedeni, ve gelecek dönem için sorumlusu ve tarihi belli eylem maddeleri.
Kök neden analizi kritik. “Sevkiyat gecikti” bir bulgu değildir; “beyan evrakı ortalama iki gün geç geldiği için konteyner limanda bekledi” bir bulgudur — ve düzeltilebilir.